Pazartesi, Eylül 21, 2026

Haftanın En Çok Okunanları

Son Yazılar

Çocuk Gelişimi ile İlgili Temel Konular

Büyüme

Fiziksel gelişimin tümündeki, boy ve ağırlıktaki artışı ifade eder. Biyolojik gelişimin parçasıdır. Niceliksel bir değeri vardır. Büyüme kavramı anne karnında başlayan bir sürece kadar iner. Bazı eski araştırmalar çocuk gelişiminin 0-18 yaşa kadar duygusal ve bilişsel gelişim olarak sürdüğünü söylüyor; fakat şu anki araştırmalar bilişsel gelişimin, bir diğer deyişle beyin gelişimi ve motor, duygu becerilerinin aktif olarak yirmi dört yaşa kadar gelişebildiğini söylüyor. Normal olmayan bir kilo alımı büyüme olarak nitelendirilemez.

Gelişme

Vücudun sahip olduğu organların yerine getirmekle yükümlü olduğu fonksiyonları yerine getirmeye başlamasıdır. Hem duygusal hem de fiziksel kavramlarla ilgilenir gelişme. Örneğin, çocuk dünyaya geldiğinde parmakları var, ayakları da var ama yine de kullanamıyor. Motor becerilerinin kullanılmaya başlanamadığı zaman diliminden hazır hale geldiği zaman dilimine varana kadar geçen evreye gelişme denilir. Örneğin, bir gelişmenin oluşumu tamamlandıysa bu yalnızca kilo almak gibi değildir; artık kullanabilme yetisine sahip olunduğunun işaretidir.

Çocuğun konuşmaya dair yeteneklerinin gelişmesi,

Problem çözme kabiliyetinin artması,

Dünyaya yeni gelen bir bebeğin başlarda kafasına tam hakim olamazken zaman içinde kafasını dik tutmayı öğrenmesi,

Kalemi kontrollü tutabilen bir çocuğun elindeki kasların ve sinir sisteminin yeteri kadar gelişmiş olması,

Gelişmeye birer örnektir.

Gelişme ve büyüme kavramları birbirleriyle eşit değillerdir. Gelişimin içerisine büyüme de dahildir.

Öğrenme

Kalıcı bir davranıştan bahsetmiyorsak öğrenmemiz gerçekleşmemiştir. Bu durum ilkokul dönemindeki çocuklardan her yaşa kadar geçerlidir. Öğrenme için birçok çevresel unsura da ihtiyaç vardır. Çocukta kalıcı bir değişim açığa çıkarabiliyorsak öğrenmeyi çocuk için gerçek hale getirmişizdir. Çocuğa birbirinden farklı materyaller ve gelişmesine yardımcı bir ortamı sunabiliyorsak ve bunun sonucunda çocuk da böyle bir ortamdan faydalanarak sahip olduğu davranışının, duygusunun, düşüncesinin üzerine yeni eklemeler yapabiliyorsa bu yolla da öğrenmenin gerçek hale geldiğini anlayabiliriz.

Bisiklete binmek ve yüzme öğrenmek davranışın kalıcı değişimine birer örnektir. Uzun süre ara verilmesi halinde dahi daha önce bir öğrenme gerçekleşmiş olduğu için bunları hemen hatırlayabilmek mümkün olur.

Öğrenmede gözlemlenebilirlik öğrenilen bilginin davranışa yansımasıdır. Yüzme bilgisini sadece teori olarak bilebilen ama yüzemeyen birisi için öğrenme gerçekleşmemiştir denilir. Öğrenilen şeyin az da olsa ölçülebilir olması önem taşımaktadır.

Hazırbulunuşluk

Fiziksel ve zihinsel yönden, bir gelişim basamağına geçmeye ya da bir beceriyi öğrenebilmeye hazır olma halini ifade eder. Bu kavram çocuğun öğrenme sürecindeki kişisel farklılıkların altını çizmektedir ve yine bu kavrama göre “doğru zamanlama” çok önem taşımaktadır. Hazırbulunuşluk kritiktir çünkü bir çocuğun yedi yaşında olduğu zaman okuma yazma becerisini teşvik etmezsek, başka bir deyişle çocukta bunu on üç yaşına geldiğinde uygularsak çocuğun hazırbulunuşluğunu ne yazık ki kaybetmiş olduğumuzu görürüz. Bu dönemde harfleri tanıma kabiliyeti, dikkat süresi ve dil becerileri faktörleri çocuğun okuma yazma hazır olduğunu göstermektedir. Başka bir örnekle inceleyecek olursak, çocuğa üç yaşında ya da iki yaşında tuvalet alışkanlığını kazandırabilecekken eğer duraklar ve çocuğa bunu beş altı yaşlarına kadar vermemeye devam edersek olumsuz bir sonuçla karşılaşırız. Bu olumsuz sonuç ise; çocuğun rahat olarak yararlanabileceği refleksini kullanmadığı, oranın gelişimine dair bir katkısı olmadığı için altı yaşına geldiği zaman bezden ayrılarak tuvalet alışkanlığı kazanma sürecinin onun için daha da zor bir hale gelmesidir.

Olgunlaşma

Döllenmeyle beraber gelişen zihinsel, sosyal, duygusal, dilsel ve bedensel ilerlemeyi anlatır. Olgunlaşmada bedensel olarak iş yapabilme haline vücut kendini getirir. Diyelim ki zihin hazır ama vücut iş yapabilecek durumda değil, o halde zihin hazır olsa da bu işin yapılması mümkün değildir.

Bebekler genelde on iki ila on beş aylıkken yürümeye başlarlar. Bu durumda yoğun pratik yaptırılarak ya da eğitimle hız kazandırılamaz. Yürümeye başlama kabiliyeti, sinir sisteminin ve kasların kendiliğinden olan gelişimine bağlıdır ve bebek bu olgunluk seviyesine vardığı zaman doğal olarak yürümeye başlamaktadır. Sağlıklı olan da hızlandırmadan bunu beklemek demektir. Her çocuk birbirinden farklıdır.

Sonuç

Gelişimi kalıtım ve çevre meydana getirmektedir. Döllenme sonrasında organizmanın etkilenebileceği tüm şeyler çevresel öğelerle ilgilidir. Organizmasının temasa geçtiği bütün varlıkların gelişim üzerinde olan etkisi çevre kapsamında incelenmektedir. Kalıtımın etkisi döllenme anında olup bitmektedir. Çevresel faktörler bir ömür boyunca etkisini sürdürmektedir.

Kaynakça

https://sem.adiguzel.edu.tr/ogrenci-giris

Kaynakça

  • https://sem.adiguzel.edu.tr/ogrenci-giris
Nilay İNCEMAN
Nilay İNCEMAN
Nilay İnceman, İzmir Ekonomi Üniversitesinde İngilizce dilinde psikoloji eğitimi alırken pek çok psikoloji deneyine tanık olmuştur kendisi de bizzat düzenlemiştir ve bu alana yönelik düzenlenen seminerlere dahil olmuştur. Urla Devlet Hastanesinde hem de Manisa Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesinde stajlar yapmıştır ve yaz dönemi, bir anaokulunda gönüllük esasına dayalı olan üniversitesinin yürüttüğü bir projeye katılmıştır. Algı Psikolojisi dersi kapsamında da dilin tat bölgelerini ışıklar kullanarak görsellerle- örneğin baklava, limon vb. eşleştirerek sergi için maket yapmayı tasarlamıştır. Cinsel terapi, aile ve çift terapisi, oyun terapisi, çocuk bakımı ve gelişimi eğitimi, bilişsel davranışçı terapi gibi sertifikalar edinerek her yaş grubundaki bireylerle çalışmayı sevmektedir. Psikolojinin herkes için ulaşılabilir olmasını çok önemsemektedir. Lisans eğitimi sonrasında yüksek lisans eğitimine Yıldız Teknik Üniversitesinde devam edip yüksek onur derecesiyle tamamlamıştır.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

Popüler Yazılar