“Herkes cinsel arzu duyar.” ifadesini çürüten aseksüalite bireyin hiçbir cinsel arzu duymadığı ya da az duyması durumudur. Tıpkı heteroseksüellik – homoseksüellik – biseksüellik gibi aseksüalite de tercih veya seçim değildir. İnsan doğası içinde var olan bu durum aseksüel bireylerin duyguları olmadığı anlamına gelmez; aksine bu bireyler sadece derin duygusal bağlarını cinsel birleşmeyle taçlandırmazlar. Aseksüalite hormonal veya bir bozukluk, bir hastalık değil; tedavi istemeyen insan cinselliğinin bir parçası olarak bilinmektedir. Çalışmalarda aseksüelliğin cinsel yönelim olduğu söylenmektedir.
Yapılan Çalışmalar
BBC’nin aseksüeller üzerine yaptığı araştırmaya göre; aseksüelliğin cinsel bir tercih olmadığı, doğuştan geldiği bir cinsel yönelim olduğu yönündedir. Aseksüel bireyler doğuştan cinsel istek duymadan dünyaya gelmektedirler. Hatta bu araştırmaya göre aseksüel bireyler mastürbasyon yapmakta, aseksüel bireylerde cinsel dürtü denilen dürtü eyleme dönüşemediğini açıklamaktadır. Aseksüel bireylerin hiçbirinin seksten korkmadığını, aksine ilgi duyduklarını gösterebilir. Sadece cinselliğe verilen önem yıllarca cinsel haz, rahatlama isteği ve üreme cinselliğin yaşanmasının nedeni olarak görülmüştür. (Meston CM, Buss DM. 2007) Cinselliğe gösterilen önemin kişiye bağlı olduğu görülmektedir.
Aslında insanlar aseksüalite diye bir yönelimin farkında olmadığında çoğu birey tüm insanlarda cinsel dürtü bulunduğunu düşünmektedirler. Kinsey ve arkadaşlarının yaptığı çalışmaya göre evli erkeklerin aseksüellik özelliği göstermediği bildirilmiştir. Kadınların ise evli olanlar %1-3 aseksüel özellik gösterildiği görülmüştür. Yanlış bilinen diğer bir konu ise aseksüel bireylerin sadece karşı cinse cinsel istek duymaması olarak görülmesidir. Halbuki aseksüel bireyler hem kendi cinsine hem de karşı cinse cinsel istek/arzu hissetmemektedirler. Yönelim olarak kabul edilen aseksüalite cinsel işlev bozukluklarından ayrı kabul edilmiştir. Bogaert’in yaptığı bir çalışmada popülasyonu 18.450 kişi olan çalışmasında aseksüalite sıklığının %1.05 oranında belirtilmiştir Bogaert (2004).
Birey aseksüaliteye sahip veya değil diye bir durum söz konusu değildir. Aseksüalite bir spektrum dur ve içinde çokça durum barındırmaktadır. Gri-aseksüalite ve demiseksüellik gibi ifadeler yer makta. Bu ifadeler aseksüalite spektrumun genişliğini gözler önüne sermekte. Demiseksüel bireyler, derin duygusal bağ kurduklarında cinsel çekim hissedebilirken; gri-aseksüeller cinsel çekimi çok az hissedebilmekte. Aseksüel bireylerin kadın, ileri yaş, daha düşük eğitim ve sosyoekonomik düzey ve kısa süren ilişkileri olan bireylerin aseksüel olma olasılığı daha fazla olduğu görülmüştür. Aseksüel bireyler hormon düzensizliği veya aseksüel kadınlar regl döneminde libido artışı görülür. Fakat bu durumlar herhangi bir cinse karşı değildir. Cinsel işlev bozukluğu olarak görülmemesinde bunun etkisi de vardır. Çünkü normalde bu durumda rahatsız olan birey aksine aseksüel birey bu durumdan hiçbir rahatsız değildir. Bu durum AVEN’e göre her aseksüel kişi cazibe ve uyarılma yaşayabilir düşüncesiyle açıklanabilir.
Aven (Aseksüel Görünürlüğü ve Eğitim Ağı)
Aseksüel bireyler için dünya çapındaki en büyük platformdur. Bu platform zamanında yönelim bile olmadığı, kabul edilmeyen aseksüelliğin dünya çapında modern hayatta yer almasını sağlaması en büyük amacıdır. Hatta bu platform aseksüelliğin modern hayatta kabul edilmesinden ziyade aseksüel bireylere eğitim olanakları da sunmaktadır. AVEN, toplumda kabul görmeyen bireyler için güven noktasıdır da. Aynı zamanda AVEN, aseksüelliğin bir yönelim olduğunu savunmaktadır. Aseksüellerin toplumda var olduğunu gösterebilmek için AVEN gibi topluluklar kurulması yanı sıra siyah, gri, beyaz, ve mor renklerden oluşan bayrak kullanılmaktadır. Her rengi spektrumda temsil eden ifadeler bulunmakta; siyah aseksüaliteyi, gri gri-aseksüalite ve demiseksüelliği, beyaz cinselliği, mor ise topluluğu temsil etmektedir.
Cinsellik Yoksa Romantiklik De mi Yok?
Tabi ki romantiklik duygusu cinsellikle bağdaşsa da cinsellik olmadan da romantik olunabilir. Romantik yönelimlerinde de çeşitlilik görülür. Aromantiklik; hiç kimseye karşı romantik ve cinsel çekim hissetmeyip dokunma – sarılma gibi fiziki davranışlarda bulunmayı sevmezler. Aseksüel bireyler romantik aseksüel birey ve aromantik aseksüel birey olarak 2’ye ayrılır. Romantik aseksüel bireyler partneriyle romantik duygusal içerikte bulunabilirler. Aromantik aseksüel bireyler romantik duygusal yakınlaşma bile kurmazlar. Hem cinsel hem de romantik çekim hissetmezler. Bu durum romantik ilişki isteyen partner için oldukça zor olmaktadır. Çoğu insan aseksüelliği aromantiklikle karıştırabilmektedir; her aseksüel birey aromantik değildir. Aseksüel birey romantik partner ve sadık bir eş olabilir. Sadece romantik bir ilişkiyi cinsellikle taçlandırmazlar.
Bazı aseksüel bireyler cinsellik yaşama konusunda esneklik gösterebilirler. Aseksüel bireylerde cinsel istek/cinsel arzu hissetmemesine rağmen üreme amaçlı cinsel ilişkide bulunabilirler. Hatta bazı bireyler cinselliği aktivite olarak görmekte. Bazıları da partnerlerini memnun edebilmek için cinsellik yaşıyorlar. Ama herhangi bir çekim veya istek olmadan. En büyük neden çocuk sahibi olmak istemek. Bazı bireyler için aseksüellik sağlık sorunları, hormon düzensizliği, travmatik olay, depresyon, ilaç gibi durumlarda geçici olabiliyor. Fakat çoğunlukla herhangi geçici bir durum yoksa aseksüellik yaşam boyu devam etmekte olup kalıcı bir durumdur. Aseksüellik tedavi gerektiren bir durum değildir. Doğuştan beri bizlerle gelen bir durum. Kişi bu durumu isteyerek geliştirip değiştiremez. Bundan dolayı toplumsal farkındalık oluşturulması gereken bir cinsel yönelim olarak kabul edilmektedir.
Sonuç
Aseksüalite, cinsel yönelim çeşitliliği içinde yer alan ancak toplumda yeterince bilinmeyen bir durumdur. Bunun yanı sıra çoğu zaman yanlış anlaşılmakta ve bazı farklı durumlarla karıştırılabilmektedir. Oysa aseksüalite de diğer yönelimler gibi bilinmesi gereken ve insan cinselliğinin doğal bir parçası olan bir yönelimdir. Aseksüel bireyler duygusal bağ kurabilmekte, romantik ilişkiler yaşayabilmekte ve bazı durumlarda cinsel ilişki deneyimleyebilmektedir. Hatta bazı bireyler aile kurma ve çocuk sahibi olma isteğiyle cinsellik yaşayabilmekte, ancak bunu daha çok bir aktivite olarak değerlendirebilmektedirler. Toplumda az bilinen ve sıklıkla yanlış anlaşılan bu yönelimin anlaşılması ve aseksüel bireylerin görünürlüğünün artırılması amacıyla Asexual Visibility and Education Network gibi topluluklar kurulmuştur.
